Verdient een nootmuskaatboer genoeg? 22/08/2019

Fantastisch nieuws: het blockchain-platform van Verstegen is live! Daarop zie je precies waar je nootmuskaat vandaan komt. Wat wij als Fairfood vooral belangrijk vinden: je ziet ook of de boeren achter die nootmuskaat er een beetje goed vanaf komen. Hoewel Verstegen al meer betaalt dan de gebruikelijke marktprijs, blijkt uit ons onderzoek dat de nootmuskaatboer nog niet genoeg verdient.

Verstegen Spices & Sauces en Fairfood sloegen deze maand precies een jaar geleden de handen ineen. Het kruidenhuis wil actief werken aan duurzame handelsrelaties met de mensen aan het begin van hun productketens. Het ondernemerschap van de boeren willen ze daarom stimuleren en op die manier moet het voor toekomstige generaties vooral weer aantrekkelijk worden om te gaan boeren.

Boerenverificatie

Om dat te realiseren wil het bedrijf allereerst te weten komen met wie ze precies handeldrijven. Een blockchainproject bood uitkomst. Het gezamenlijke project geeft Verstegen inzicht in de opbouw van de keten. Dat is een eerste stap om een tweerichtingsbaan aan te leggen voor een informatiestroom; alle ketenpartners, inclusief de boeren, krijgen via het platform toegang tot nieuwe informatie. In dit specifieke project verstevigen we daarnaast de positie van de boer door hem of haar te laten bevestigen of de afgesproken prijs daadwerkelijk is uitbetaald.

Waar het op neerkomt is dat de boeren nog niet voldoende verdienen, en dat Verstegen daar iets aan wil doen.

- Marianne van Keep, director of sustainability bij Verstegen

Misschien wel de centrale vraag in dit project: verdienen de nootmuskaatboeren op dit moment een leefbaar inkomen? Een leefbaar inkomen is een inkomen dat groot genoeg is om de boer en zijn of haar familie van een behoorlijke levensstandaard te voorzien – denk aan genoeg en gezond eten, een dak boven het hoofd, onderwijs voor de kinderen maar ook geld om te investeren en te sparen. Dat inkomen ligt aan de basis van al de bovengenoemde ambities van Verstegen.

Anker & Anker

Verstegen vroeg Fairfood daarom te onderzoeken wat de hoogte van een leefbaar inkomen voor de nootmuskaatboeren is en of de boeren dat op dit moment verdienen. Het onderzoek werd uitgevoerd door mijn collega’s Marthe van Andel (programme manager living wage & income) en Isa Miralles (researcher). Zij baseerden zich daarbij op de Anker & Anker-methodologie. Uitvoerige deskresearch leerde hen meer over de kosten van onder meer een gezond dieet en onderwijs op het Indonesische eiland Sangihe. Vervolgens bezochten zij de boeren om de gevonden bedragen te toetsen en bevestigen, en daarnaast meer te weten te komen over de kosten en opbrengsten van nootmuskaat.

We kijken uit naar de dag waarop we kunnen zeggen: “Het is gelukt, de nootmuskaatboeren verdienen een leefbaar inkomen.”

Het onderzoek wees uit dat de meeste boeren op dit moment nog niet voldoende verdienen om van een leefbaar inkomen te kunnen spreken. Andere interessante inzichten boden al een eerste zicht op mogelijke oplossingen: de opbrengst per nootmuskaatboom lag ver uiteen voor verschillende boeren. Investeren in bijvoorbeeld jongere bomen lijkt dan een uitkomst. Daarnaast lijkt nog veel winst te behalen als het aankomt op het verhogen van de gemiddelde kwaliteit van de oogst.

Ambities

Fairfood is trots op een mooie partner als Verstegen, die toch maar mooi durft te zeggen: onze boeren verdienen nog niet genoeg en daar moet iets aan gedaan worden. Zoals Marianne van Keep, director of sustainability bij Verstegen tijdens een van onze discussies opmerkte: “Waar het op neerkomt is dat de boeren nog niet voldoende verdienen, en dat Verstegen daar iets aan wil doen.”

We zien in Marianne en Michel Driessen, de CEO van Verstegen, twee belangrijke touwtrekkers – voorlopers die dit probleem met beide handen willen aanpakken en daarin bijzonder gedreven blijken. Dat zagen we onder meer tijdens de mooie gesprekken die we samen gevoerd hebben. Fairfood blijft de komende tijd van dichtbij meekijken bij de plannen die Verstegen maakt om het probleem aan te pakken. We kijken uit naar de dag waarop we kunnen zeggen: “Het is gelukt, de nootmuskaatboeren verdienen een leefbaar inkomen.”

Sander de Jong, directeur Fairfood