Fairfood <3 blockchain 16/02/2018

Als je ons werk volgt, weet je inmiddels van onze liefde voor blockchain. We zetten vorig jaar als eerste partij in Nederland (en een van de eerste ter wereld!) een voedselproduct op de blockchain: kokos. As we speak zijn we samen met FairChain Foundation druk bezig om datzelfde te doen met Ethiopische koffiebonen. Tijd voor een beetje tekst en uitleg. Wat zien wij in blockchain?

Onze blockchainspecialist Marten van Gils schreef eerder als antwoord op die vraag dit uitgebreidere whitepaper. We gaan er niet vanuit dat iedereen tijd heeft om dat lezen, dus vatten we het hier nog eens samen.

De issues

Wist je dat we de komende 40 jaar net zoveel eten gaan consumeren als we in de afgelopen 8.000 jaar deden? De toeleveringsketens van ons eten worden in rap tempo ingewikkelder om een snel groeiende wereldpopulatie te kunnen blijven voeden. Het gevolg: minder transparantie, waardoor ruimte ontstaat voor misbruik en fraude. Een ander probleem schuilt in inefficiëntie – neem de regenwouden die massaal met de grond gelijk worden gemaakt om ruimte te maken voor voedselproductie, waar we tegelijkertijd een derde van de wereldwijde voedselproductie weer verspillen. Dan zijn er nog de mensen achter ons eten – 70% van ons eten wordt geproduceerd door kleinschalige boeren, waarvan het merendeel op of onder de armoedegrens leeft.

Wat deze vier applicaties samen vooral kunnen bieden, is transparantie in een op het moment enorm vertroebelde keten.

De technologie

In comes blockchain. Even technisch: een blockchain is een decentrale, gedistribueerde en inzichtelijke database die bestaat uit een recordlist. Elk record kan je zien als ‘blok’. Zo’n blok kan een transactie zijn – John heeft Mary X euro gegeven – maar bijvoorbeeld ook stukjes computercode. Ook informatie en processen kunnen dus worden vastgelegd op de blockchain.

Blockchains kennen een paar applicaties waar wij vanbinnen een extra warm gevoel van krijgen, omdat ze in bijzonder relevant zijn voor ons voedselsysteem. Digitale identificatie kan de traceerbaarheid van eten vergroten. Zie het als een digitaal productpaspoort waarin je kunt zien waar een product vandaan komt. Dan zijn er de smart contracts: regels die in code in de blockchain zijn opgenomen. Ze zijn daarmee dwingend en kunnen processen in de voedselketens daarmee op efficiënte wijze automatiseren. Met digitale valuta’s kan waarde op veilige en goedkope wijze via het internet worden verplaatst en opgeslagen. Tot slot is er de gedistribueerde opslag. Verschillende actoren in de toeleveringsketens gebruiken op dit moment verschillende systemen om hun data op te slaan. Gedistribueerde opslag zorgt ervoor dat ze hun data op veilige wijze kunnen opslaan en delen. Een stapje verder: ze kunnen hiermee tegemoetkomen aan de stijgende vraag naar transparantie, zonder dat ze hoeven te vrezen dat bepaalde data openbaar wordt gemaakt.

De belofte

Klinkt goed, toch? Vinden wij dus ook. Wat deze vier applicaties samen vooral kunnen bieden, is transparantie in een op het moment enorm vertroebelde keten. Ook mooi: doordat er geen overkoepelende autoriteit is – alle betrokken partijen hebben toegang tot en zicht op de blockchain – kan bepaalde actoren macht uit handen worden genomen die op het moment nog ernstig misbruikt wordt.

Waar wij ook erg blij van worden, is de efficiëntie die blockchain kan brengen. Blockchain kan administratieve processen stroomlijnen – facturatie, betalingen, voorraad – waardoor kosten bespaard kunnen worden. Actoren die wel kosten toevoegen maar geen waarde, kunnen er daarnaast ook zo uitgepikt worden. Wij fantaseren graag verder: er kan dan dus meer geld naar de nu zo vaak onderbetaalde boer gaan, zonder dat jij als consument meer gaat betalen.

De mensen achter ons eten worden met blockchain actieve spelers in een keten waar zij op het moment totaal geen zicht op hebben.

De boer

De inclusiviteit die blockchain met zich mee kan brengen, is voor ons als Fairfood zijnde natuurlijk de ultieme belofte. De mensen achter ons eten worden met blockchain actieve spelers in een keten waar zij op het moment totaal geen zicht op hebben. Honderden miljoenen kleinschalige boeren zouden met de doorvoering van blockchain een sterkere positie krijgen. Ze hebben niet langer enkel de controle over de productie van hun waar, maar ook over de digitale informatie daarover. Onnodige tussenpersonen kunnen daardoor worden omzeild en de boeren krijgen een betere onderhandelingspositie.

Fairfood maakt zich hard voor de boer, maar het is natuurlijk niet de bedoeling dat de rest er onnodig op achteruit gaat. Dat hoeft ook niet zo te zijn. Voor producenten en retailers liggen er met blockchain kansen als het aankomt op efficiëntie – doordat ze meer en betrouwbaardere informatie over andere spelers in de keten krijgen, kunnen onnodige tussenstappen worden gemeden. Ook voor jou als consument valt er iets te winnen: de digitale paspoorten die de producten in de supermarkt met blockchain krijgen, vertellen jou met één scan hoe de geschiedenis van dat product eruitziet. Zo kan jij direct zien of dat product past bij jouw wensen. Is dat product biologisch? Veganistisch? Duurzaam?

Daar gaat Fairfood zich hard voor maken: inclusive blockchains for food.

Fairfood

Dat mooie beeld dat we hierboven schetsen, wordt natuurlijk alleen gerealiseerd als blockchains daadwerkelijk inclusief zijn. Daar gaat Fairfood zich hard voor maken: inclusive blockchains for food. Wij willen jou als consument de potentie van deze technologie laten zien en ondertussen de industrie aan boord helpen. Wij blijven onze kennis op dit onderwerp bijschaven, en gaan deze kennis delen met wie dat maar wil. Niet in de laatste plaats werken wij aan partnerschappen, waarin we blockchain gewoon direct gaan uitproberen. Samen kunnen we deze droom waarmaken.

Je helpt ons enorm door ons werk te steunen. Check hier wat jij kunt doen.