Fairfood blogt: waar Bounties geboren worden

“Hier,” zei Enoku toen ik hem vroeg naar waar de kokos van de Bounty vandaan komt. Wat zo moeilijk te vinden is vanuit Nederland, wordt hier met een enkele vraag beantwoord.

Enoku’s fabriek is de grootste kokosfabriek ter wereld en gehuld in mythe. Enoku’s vader, de oprichter, immigreerde als tiener tijdens de Tweede Wereldoorlog uit China naar de moerassen van West Sumatra, zette er een kokoshandeltje op en deed goede zaken. Vijftig jaar later gaan er 5 miljoen kokosnoten per dag doorheen. Als je van die noten een ketting maakt, kom je vanaf Amsterdam voorbij Parijs. In twee jaar haal je zo de maan!

Dit kokosmonster wordt gevoed door vijftig vierkante kilometer aan kokospalmen, deels van hun eigen plantage, maar grotendeels van kleinschalige boeren uit de omgeving. Vanzelf gaat dat natuurlijk niet, van boom tot Bounty. Letterlijk tienduizenden mensen komen eraan te pas, die dag in dag uit noten plukken, pellen, kraken, schaven, drogen, verpakken en vervoeren. Voor ons is natuurlijk de vraag hoe duurzaam zo’n bedrijf is, met name hoe goed het voor z’n mensen zorgt. Het lijkt erop alsof het voor de landsarbeiders die wij spraken nét de moeite waard is. De landarbeiders halen de noten met een lange stok uit de boom, halen de groene schil eraf en laden ze op de boot. Voor hun 10 uur durende werkdag krijgen ze 5 euro, en dat zeven dagen in de week. Als je het terugrekent naar een 40-urige werkweek verdienen ze €2,85 per dag. Dat is boven de armoedegrens en rond het wettelijk minimum, maar nog lang geen leefbaar loon. Van kokos wordt alleen Enoku’s familie rijk en verder niemand, da’s duidelijk.

En toch lijkt de fabriek meer dan een cash cow voor enkelen. Door z’n afgelegen locatie hebben ze er door de jaren heen een vrijwel volledig zelfstandige faciliteit van gemaakt, inclusief een op kokosschillen gestookte energiecentrale, eigen watervoorziening, hospitaaltjes, scholen, enzovoort. Door de afhankelijkheid van nabijgelegen kokosboeren is met de jaren de macht en daarmee de prijs wat meer richting de boeren verschoven. De grote vraag vanuit zowel binnen- als buitenland verandert de markt in een verkopersmarkt, met stijgende kokosprijzen als gevolg. Ondernemers als Enoku juichen dit naar eigen zeggen toe, want ze voorspellen grote problemen in hun toekomstige aanvoer als kleinschalige boeren van kokos nu niet kunnen rondkomen. Om hun aanvoer over 20 jaar te verzekeren, moet de fabriek er nu voor zorgen dat het voor de boeren rendabel genoeg is om de kokospalmen niet te kappen voor het hout en ze te vervangen door andere gewassen die op dit moment meer opleveren.

Maar goed, de Bounty dus. Hier komt die kokos vandaan. Samen met die van nog één andere fabriek voldoet Enoku’s kokosschaafsel als enige in Indonesië aan de strenge kwaliteits- en kwantiteitseisen van Mars Inc., het moederbedrijf van Bounty. En voor de prijs van zo’n Bounty van 1 euro moet een kokosarbeider dus zo’n drie uur werken. Ik doe het er niet voor…

Fairfood blogt

Kokosnoot blij

Fairfood wil komende zomer een eerlijke kokosnoot op de Nederlandse markt brengen. Geen gemakkelijke opgave! Volg dit avontuur op de voet met ons blog.

Naar de eerste blogpost
VOLG ONS

Volg ons

Blijf op de hoogte van onze campagne.